Түркістан облысының, соның ішінде Сауран ауданының өндірістік әлеуетін арттыруға бағытталған инвестициялық жобалардың маңызы зор. Ауданда агрохимия саласын дамытуға арналған ірі жобаның қолға алынуы өңір экономикасын әртараптандыруға, жаңа жұмыс орындарын ашуға және еліміздің өнеркәсіптік қауіпсіздігін нығайтуға бағытталған маңызды қадам болып отыр.
Түркістан облысы Сауран ауданындағы арнайы экономикалық аймақта синтетикалық аммиак пен карбамид өндіретін зауыттың іргетасы қаланды. «Тұран химиялық» компаниясы жүзеге асыратын жобаның жалпы құны 200 млн АҚШ долларын құрайды. Салтанатты рәсімге Түркістан облысының әкімі Нұралхан Көшеров, жоба инвесторы Чжан Цихай, компания өкілдері, сала мамандары және өзге де қонақтар қатысты. Жаңа кәсіпорын өңірдің өнеркәсіптік мүмкіндіктерін кеңейтіп, агрохимия саласындағы өндірістік базаны қалыптастыруға негіз болады.
Жоба аясында жылына 250 мың тонна синтетикалық аммиак және 300 мың тоннаға жуық карбамид өндіру жоспарланған. Кәсіпорын толық іске қосылғанда 300 жаңа жұмыс орны ашылады деп күтілуде. Бұл бастама аудан тұрғындарын жұмыспен қамтуға, техникалық мамандықтарға сұранысты арттыруға және жергілікті еңбек нарығын дамытуға мүмкіндік береді. Сонымен қатар жаңа өндіріс орнының айналасында көлік-логистика, жабдықтарға қызмет көрсету және басқа да ілеспе салалардың дамуына алғышарттар қалыптасуы мүмкін.
Агрохимия өндірісін дамыту ауыл шаруашылығының тиімділігін арттырумен тікелей байланысты. Минералды тыңайтқыштар егін өнімділігін көтеруге, топырақтағы қоректік заттардың орнын толықтыруға және ауыл шаруашылығы дақылдарын өсірудің технологиялық талаптарын сақтауға мүмкіндік береді. Түркістан облысы ауыл шаруашылығы өндірісі ауқымды өңірлердің бірі болғандықтан, тыңайтқыштарға тұрақты сұраныс бар. Жергілікті жерде осындай өнімдерді өндіру ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілерді қажетті ресурстармен қамтамасыз ету мүмкіндіктерін кеңейтуге бағытталған.
Жобаның стратегиялық маңызы оның жаңа өнеркәсіптік саясаттың міндеттерімен сабақтастығында. Экономиканың тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін ел ішінде сұранысқа ие өнімдерді өндіру, шикізатты өңдеу деңгейін арттыру және технологиялық мүмкіндіктерді дамыту қажет. Синтетикалық аммиак пен карбамид өндірісінің жолға қойылуы Қазақстанның агрохимия саласындағы өндірістік қуатын кеңейтуге, ішкі нарықты отандық өніммен қамтамасыз етуге және импорттық жеткізілімдерге тәуелділікті төмендетуге ықпал етуі мүмкін.
Сонымен бірге жобаны жүзеге асыру барысында оқшаулау үлесі жоғары өндірісті дамыту мәселесіне назар аудару маңызды. Өндірістік жабдықтарға техникалық қызмет көрсету, қосалқы бөлшектермен қамтамасыз ету, жергілікті мамандарды даярлау және отандық кәсіпорындармен кооперация орнату жергілікті қамту үлесін кезең-кезеңімен арттыруға мүмкіндік береді. Мұндай байланыстар өндіріс айналасында жаңа кәсіпкерлік бағыттардың қалыптасуына және ауданның индустриялық экожүйесінің дамуына жағдай жасайды.
Жаңа зауыттың іске асуы Сауран ауданының инвестициялық тартымдылығын арттыруға да ықпал етеді. Ірі өндірістік жобалардың жүзеге асырылуы инженерлік инфрақұрылымды дамытуға, техникалық кадрларға сұранысты кеңейтуге және басқа инвесторлар үшін өңірдің өндірістік мүмкіндіктерін танытуға жол ашады. Инвестициялардың тиімділігі тек өндіріс көлемімен емес, сонымен қатар тұрақты жұмыс орындарының құрылуымен, технологиялық білімнің таралуымен және жергілікті кәсіпорындардың өндірістік тізбекке тартылуымен де өлшенеді.
Еліміздің берік өнеркәсіптік қалқанын қалыптастыру үшін өндірістік қуаттарды арттырумен қатар, кәсіпорындардың технологиялық тұрақтылығын, өнім сапасын және ресурстарды тиімді пайдалануын қамтамасыз ету қажет. Агрохимия саласында экологиялық қауіпсіздік талаптарын сақтау, өндірістік қалдықтарды басқару, су мен энергияны ұтымды пайдалану және қоршаған ортаға ықтимал әсерді бақылау айрықша маңызға ие. Бұл шаралар жаңа кәсіпорынның ұзақ мерзімді әрі жауапты жұмыс істеуіне негіз болады.
Индустриялық-инновациялық даму тұрғысынан алғанда, Сауран ауданындағы бұл жоба өңірлік өндірісті жаңа деңгейге көтеруге бағытталған бастама болып саналады. Заманауи технологияларды игеру, өндірістік үдерістерді жетілдіру және білікті мамандар даярлау арқылы ауданның өнеркәсіптік құзыреттерін кеңейтуге мүмкіндік туады. Ал ауыл шаруашылығы мен химия өнеркәсібінің өзара байланысы экономиканы әртараптандыруға және отандық өндірістің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға ықпал етеді.
Қорыта айтқанда, Сауран ауданында құны 200 млн АҚШ долларын құрайтын агрохимиялық зауыт құрылысының басталуы – өңірдің индустриялық-инновациялық дамуына бағытталған маңызды инвестициялық қадам. Жобаны жоспарланған талаптарға сай іске асыру отандық тыңайтқыш өндірісін дамытуға, импортқа тәуелділікті төмендетуге және жаңа жұмыс орындарын құруға мүмкіндік береді. Осындай өндірістерді жүйелі дамыту арқылы Сауран ауданы өңір экономикасын нығайтуға, өңдеуші саланың үлесін арттыруға және Қазақстанның берік өнеркәсіптік қалқанын қалыптастыруға өз үлесін қоса алады.
